Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından Ocak 2020 dönemine ilişkin ödemeler dengesi verileri açıklandı.

Buna göre, ocakta cari işlemler açığı, geçen yılın aynı ayına göre 1 milyar 528 milyon dolar artarak 1 milyar 804 milyon dolar olarak gerçekleşti. Beklenti açığın 2.6 milyar dolar olmasıydı. 12 aylık cari işlemler hesabı ise 6 milyar 494 milyon dolar fazla verdi.

Resmi rezervler Ocak'ta 2.93 milyar dolar azaldı. Net hata noksan Ocak'ta 574 milyon dolar fazla verdi.

Aylık gelişmede, ödemeler dengesi tablosundaki dış ticaret açığının 2019'un aynı ayına göre 1 milyar 994 milyon dolar artarak 3 milyar 245 milyon dolara yükselmesi etkili oldu.

Geçen yılın ocak ayında 3 milyar 409 milyon dolar fazla veren altın ve enerji hariç cari işlemler hesabı ise Ocak 2020'de 3 milyar 220 milyon dolar fazla verdi.

Hizmetler dengesi kaynaklı girişler, geçen yılın aynı ayına göre 78 milyon dolar artarak 1 milyar 586 milyon dolara yükseldi.

Hizmetler dengesi altında seyahat kaleminden kaynaklanan net gelirler, söz konusu dönemde 112 milyon dolar artarak 1 milyar 100 milyon dolara çıktı.

Birincil gelir dengesi kalemi altında yatırım geliri kaleminden kaynaklanan net çıkışlar, 2019'un aynı ayına göre 310 milyon dolar azalarak 223 milyon dolara geriledi.

İkincil gelir dengesi kalemi kaynaklı girişler ise geçen yılın aynı ayına göre 95 milyon dolar artarak 195 milyon dolar oldu.

Doğrudan yatırımlardan kaynaklanan net girişler, ocakta bir önceki yılın aynı ayına kıyasla 26 milyon dolar azalarak 765 milyon dolar düzeyinde gerçekleşti. Bu dönemde, portföy yatırımları 1 milyar 222 milyon dolar net çıkış kaydetti.

Aynı dönemde yurt dışı yerleşikler hisse senedi piyasasında 333 milyon dolarlık, devlet iç borçlanma senetleri piyasasında 498 milyon dolarlık net satış yaptı.

Bankalar, yurt dışındaki tahvil ihraçlarıyla ilgili ocak ayında 234 milyon dolar net borçlanma gerçekleştirdi. Diğer yatırımlar altında, yurt içi bankaların yurt dışı muhabirlerindeki efektif ve mevduat varlıkları 2 milyar 98 milyon dolar, yurt dışı bankaların yurt içindeki mevduatları 2 milyar 193 milyon dolar net artış kaydetti.

Yurt dışından sağlanan kredilerle ilgili ise bankalar 1 milyar 503 milyon dolar, diğer sektörler 219 milyon dolar net geri ödeme yaparken, genel hükümet 4 milyon dolar net kullanım gerçekleştirdi.

Resmi rezervlerde ise ocak ayında 2 milyar 934 milyon dolar net azalış yaşandı.

- Yapılan Revizyonlar

Ödemeler dengesi verilerine ilişkin TCMB'den yapılan açıklamaya göre, 5 Mart 2020'de "Yapılacak Revizyonlar" duyurusunda belirtildiği üzere, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yayımlanmaya başlanan Uluslararası Hizmet Ticareti İstatistiklerini (UHTİ) içeren Ödemeler Dengesi İstatistikleri 2013-2015 dönemi ve 2019 için Gelir İdaresi Başkanlığı idari kayıtları, 2016-2018 dönemine yönelik UHTİ kullanılarak revize edildi.

TÜİK tarafından Genel Ticaret Sistemine göre açıklanmaya başlanan "Dış Ticaret İstatistikleri" kapsamında ise dış ticaret verisi 2013-2019 dönemi için revize edildi. Dış ticaret verilerine bağlı olarak finans hesabı altında yer alan ticari krediler kalemi de güncellendi.

Yapılan güncellemeler neticesinde, hizmetler kalemi 2013'te 9,8 milyar dolar, 2014'te 7,7 milyar dolar, 2015'te 5,4 milyar dolar, 2016'da 4,9 milyar dolar, 2017'de 6,1 milyar dolar, 2018'de 5,3 milyar dolar ve 2019'da 4,7 milyar dolar artış kaydetti.

Cari açık, 2013'te 8,4 milyar dolar, 2014'te 6,1 milyar dolar, 2015'te 5 milyar dolar, 2016'da 4,7 milyar dolar, 2017'de 6 milyar dolar ve 2018'de 7,5 milyar dolar azalış gösterirken, cari fazla ise 2019'da 6,3 milyar dolar artış kaydetti.

Net hata ve noksan kalemi, 2013'te 10,5 milyar dolar, 2014'te 5,3 milyar dolar, 2015'te 3,4 milyar dolar, 2016'da 4,3 milyar dolar, 2017'de 6,6 milyar dolar, 2018'de 10,6 milyar dolar ve 2019'da 7,4 milyar dolar azaldı.

Merkez Bankası geçici verilerine göre, dönemler itibarıyla ödemeler dengesi gerçekleşmeleri şöyle (milyon dolar):

    2019 Ocak 2020 Ocak
       
A- CARİ İŞLEMLER HESABI -276 -1.804
1. İhracat 14.005 14.917
2. İthalat 15.256 18.162
  Mal Dengesi -1.251 -3.245
3. Hizmet Gelirleri 3.660 4.167
4. Hizmet Giderleri 2.152 2.581
  Mal ve Hizmet Dengesi 257 -1.659
5. Birincil Yatırım Kaynaklı Gelirler 439 582
6. Birincil Yatırım Kaynaklı Giderler 1.072 922
  Mal, Hizmet ve Birincil Gelir Dengesi -376 -1.999
7. İkincil Yatırım Kaynaklı Gelirler 100 195
B. SERMAYE HESABI 28 -8
C. FİNANS HESABI -5.539 1.696
8. Doğrudan Yatırımlar: Net Varlık Edinimi 162 167
9. Doğrudan Yatırımlar: Net Yükümlülük Oluşumu 953 932
10. Portföy Yatırımları: Net Varlık Edinimi -490 575
11. Portföy Yatırımları: Net Yükümlülük Oluşumu 5.639 -647
11.1. Hisse Senetleri 1.300 -333
11.2. Borç Senetleri 4.339 -314
12. Diğer Yatırımlar: Net Varlık Edinimi 2.301 1.957
12.1. Merkez Bankası 0 0
12.2. Genel Hükümet 0 13
12.3. Bankalar 2.409 2.104
12.4. Diğer Sektörler -108 -160
13. Diğer Yatırımlar: Net Yükümlülük Oluşumu 920 718
13.1. Merkez Bankası 3 3
13.2. Genel Hükümet -95 4
13.3. Bankalar 147 1.036
13.4. Diğer Sektörler 865 -325
  Cari, Sermaye ve Finans Hesapları 5.291 -3.508
D. NET HATA VE NOKSAN -2.023 574
  GENEL DENGE -3.268 2.934
E. REZERV VARLIKLAR 3.268 -2.934
14. Resmi Rezervler 3.268 -2.934
15. Uluslararası Para Fonu Kredileri 0 0

 

Advertisement